آشنایی با میراث فرهنگی (ملموس و نا ملموس)

سمیه مراقی, سید حسین اکبری فراگرد

محمدرضا گوهری

1401

اول

247

وزیری

شومیز

مؤلفان کتاب آشنایی با میراث فرهنگی (ملموس و ناملموس) در یازده فصل این کتاب تألیف کرده‌ و به سؤالات فوق پاسخ داده‌اند. آن‌ها تعریفی از میراث فرهنگی ملموس و ناملموس ارائه داده و انواع آثار ثبت شده در فهرست یونسکو را آورده‌اند، پیرامون حفاظت از میراث فرهنگی و انواع آن صحبت کرده‌اند، سیر تحول باستان‌شناسی را مدنظر قرار داده‌اند، از ادوار زندگی انسان گفته‌اند، تاریخچه‌ای از سرزمین ایران ارائه داده‌اند، از میراث دوران اسلامی سخن گفته‌اند و به معماری ایران و جهان اشاره کرده‌اند و در آخر، از میراث فرهنگی ناملموس مثل موسیقی، فرش و تذهیب مثال‌هایی آورده‌اند.

مخاطبان کتاب آشنایی با میراث فرهنگی (ملموس و ناملموس) تمامی علاقه‌مندان به حیطۀ زبان و فرهنگ و موسیقی ایرانی هستند؛ امّا دانشجویان رشتۀ باستان‌شناسی و گردشگری و زبان و ادب فارسی و موسیقی و هنرجویان هنرستان¬ها و آموزشگاه‌های آزاد هنری نیز می‌توانند از آن بهره ببرند.

از نکات قابل‌توجه این کتابِ خوب، که در سایر کتاب‌های باستان٬شناسی و گردشگری کمتر دیده می‌شود، این است که پس از ارائۀ تعاریفی از انواع میراث فرهنگی ملموس و ناملموس، مثلاً وقتی برای مسائلی از مینیاتور استاد فرشچیان سخن به میان می‌آید، نمونۀ موردی از آثار وی معرفی می‌شود و بعد از آن یک فعالیت در کلاس ارائه می‌شود تا هنرجو یا دانشجو بتواند به‌شکل عملی از دانسته‌های فرا‌گرفته از کتاب آشنایی با میراث فرهنگی ملموس و ناملموس بهره برد. درنهايت در کتاب آشنایی با میراث فرهنگی (ملموس و ناملموس) تلاش شده تا كلياتي از موضوعات و مسائل مرتبط با ميراث‌ فرهنگي به راهنمايان ايران‌گردي معرفي شود و به‌دليل محدوديت‌هاي موجود، شناخت دقيق‌تر و عميق‌تر مباحث با معرفي منابعي در انتهاي كتاب با عنوان بيشتر بخوانيم به فراگيران واگذار شده است.

این کتاب یکی از بهترین منابع برای تربیت راهنمایان ایرانگردی و جهانگردی و طبیعت¬گردی است که می‌تواند نسلی متفاوت از راهنمایان گردشگری را پرورش و به جامعۀ گردشگری ایران و جهان تحویل دهد.

سمیه مراقی، دارای مدرک کارشناسی ارشد، رشته مرمت و احیای بناها و بافت‌های تاریخی از دانشگاه هنر اصفهان و برندۀ جایزۀ جهانی فرهنگ طبیعت مؤسسۀ «ایکوموس» است. وی اکنون در مؤسسۀ گردشگری آوای فطرت به تدریس دوره¬های راهنمایان ایرانگردی و جهانگردی مشغول است و مدیریت انجمن تخصصی «دوستداران یادمان‌ها» از انجمن‌های فعال حوزۀ حفاظت و صیانت از میراث‎ فرهنگی استان قزوین را نیز برعهده دارد.

سید حسین اکبری فراگرد، دارای مدرک کارشناسی ارشد و دکتری مرمت و باززنده‌سازی بناها و بافت‌های تاریخی از دانشگاه تهران است. او سه سال به‌عنوان دستیار استاد در دانشگاه تهران فعالیت داشته و اکنون مدرس دانشگاه آزاد اسلامی مشهد و همچنین واحد بین‌الملل دانشگاه آزاد اسلامی است. دکتر اکبری ترجمۀ کتاب میراث صنعتی و هویت منطقه‌ای را نیز در کارنامۀ خود دارد که به‌عنوان کتاب برگزیدۀ دانشگاه تهران در سال 1402 انتخاب شد. از کارهای اجرایی او هم می‌توان تدوین طرح ساماندهی بافت تاریخی روستای کهک قم (زادگاه ملاصدرا)، مستندسازی و تهیۀ پروندۀ ثبتی روستای تاریخی گلبافت کرمان، و نیز تهیه و تدوین طرح مرمت و باززنده‌سازی غسالخانۀ قزوین را نام برد.

فصل 1: تعاريف و مفاهيم ميراث فرهنگي

فصل 2: حفاظت از ميراث فرهنگي در جهان و ايران

فصل 3: سير تحول باستان‌شناسی ايران

فصل 4: ادوار زندگی انسان و تاريخ تمدن‌های باستان

فصل 5: تاريخچه ايران و ويژگی‌های جغرافيايي و فرهنگی آن؛ ميراث باستانی ايران

فصل 6: ميراث دوران اسلامی

فصل 7: ويژگی‌های ميراث شهری در ايران

فصل 8: معماری دست‌كند (بوكنی)

فصل 9: انواع بناهاي تاريخي

فصل 10: معماری معاصر ايران

فصل 11: صنايع‌دستی و موسيقی ايران